Ưu và nhược điểm các phương pháp điều trị giãn tĩnh mạch

Giãn tĩnh mạch là một tình trạng phổ biến, đặc biệt ở những người phải đứng hoặc ngồi lâu. Việc điều trị giãn tĩnh mạch không chỉ cải thiện thẩm mỹ mà còn ngăn ngừa các biến chứng nguy hiểm. Hiện nay, có nhiều phương pháp điều trị giãn tĩnh mạch, nhưng mỗi phương pháp đều có những ưu và nhược điểm riêng mà bạn cần biết.

Giãn tĩnh mạch là gì?

Bệnh suy giãn tĩnh mạch là tình trạng các tĩnh mạch ở chân giãn nở, nổi rõ trên bề mặt da, gây mất thẩm mỹ và ảnh hưởng xấu đến sức khỏe. Nguyên nhân chính là do sự suy yếu của van tĩnh mạch, khiến máu ứ đọng ở chân, không thể lưu thông hiệu quả về tim. Các yếu tố làm tăng nguy cơ mắc bệnh bao gồm di truyền, béo phì, thai kỳ, và thói quen đứng hoặc ngồi lâu, ít vận động.

Vậy làm thế nào để nhận biết sớm bệnh suy giãn tĩnh mạch? Biểu hiện ban đầu của bệnh thường không rõ ràng, nhưng theo thời gian, các triệu chứng sau sẽ xuất hiện:

• Tĩnh mạch nổi ngoằn ngoèo, có màu xanh hoặc tím.
• Đau nhức, nặng chân, đặc biệt là sau khi đứng hoặc ngồi lâu.
• Sưng phù chân, cảm giác căng tức, khó chịu.
• Chuột rút, ngứa ngáy, tê bì chân.

Nếu không có phương pháp điều trị giãn tĩnh mạch kịp thời, có thể dẫn đến nhiều biến chứng nguy hiểm như viêm loét, chảy máu, và huyết khối tĩnh mạch sâu. Vì vậy, khi xuất hiện các dấu hiệu nghi ngờ, hãy đến gặp bác sĩ chuyên khoa mạch máu để được tư vấn và điều trị phù hợp.

Tầm quan trọng của việc điều trị giãn tĩnh mạch

ThS.BS.CKII Lê Kim Cao chia sẻ rằng: “Hiện nay, đa số bệnh nhân chỉ đi thăm khám khi chân đã có biểu hiện như nóng, tê, đau, nhức, và nổi búi tĩnh mạch lớn. Trong các giai đoạn của bệnh suy giãn tĩnh mạch, bệnh nhân thường đến khám nhiều nhất khi đang ở cấp độ 1 (giãn tĩnh mạch mạng nhện/dạng lưới) và cấp độ 2 (giãn búi to > 3mm).

Ngoài việc điều trị cơ bản như mang vớ giãn tĩnh mạch áp lực, tránh đứng lâu ngồi lâu và tập thể dục, hiện nay can thiệp ít xâm lấn được xem như một bước tiến quan trọng trong điều trị suy giãn tĩnh mạch. Với bệnh nhân bị giãn tĩnh mạch dưới da ở mức độ 1 gây ảnh hưởng thẩm mỹ, các phương pháp điều trị giãn tĩnh mạch như tiêm xơ hoặc laser xung dài (laser bề mặt) được coi là hiệu quả. Đối với bệnh nhân suy giãn tĩnh mạch giãn búi to (độ 2), can thiệp nội mạch bằng laser bước sóng dài (EVLA) được khuyến cáo cao nhất bởi các Hiệp hội Tĩnh mạch trên thế giới (khuyến cáo mức I, bằng chứng loại A theo y học thực chứng).

Trong những năm gần đây, để tăng tỷ lệ hài lòng và hiệu quả thẩm mỹ trong điều trị suy giãn tĩnh mạch nông độ 1, nhiều chuyên gia đã giới thiệu ứng dụng công nghệ Sclaser (sclerotherapy + laser xung dài), mang lại hiệu quả cải thiện rõ rệt so với việc tiêm xơ hay laser xung dài đơn thuần.

Với suy giãn tĩnh mạch độ 2 do hệ thống tĩnh mạch hiển gây ra (chiếm 80% nguyên nhân suy giãn tĩnh mạch nông), công nghệ laser nội mạch (EVLA) kết hợp với kỹ thuật bóc búi tĩnh mạch trong một lần điều trị tăng hiệu quả và sự hài lòng của bệnh nhân, theo khuyến cáo mới nhất của ESVS 2022 (Hiệp hội tĩnh mạch châu Âu). Công nghệ EVLA SafeClean giúp đạt hiệu quả điều trị cao nhất và đảm bảo hai tiêu chí: an toàn và sạch búi tĩnh mạch (Safe & Clean).”

Đặc biệt, ở một số bệnh nhân nữ, triệu chứng suy giãn tĩnh mạch độ 1 có thể gây khó chịu do ảnh hưởng thẩm mỹ, đặc biệt ở những người có làn da trắng, mỏng hoặc đã sử dụng kem chứa Corticoid lâu dài gây bào mòn da, làm lộ các mạch máu dưới da. Vì vậy, khi xuất hiện các biểu hiện như gân tím, gân xanh nổi rõ, bệnh nhân nên đến cơ sở uy tín có bác sĩ chuyên khoa về mạch máu để được khám, siêu âm và đưa ra phác đồ điều trị chính xác.

Các phương pháp điều trị giãn tĩnh mạch

Phương pháp điều trị giãn tĩnh mạch truyền thống đã từ lâu được áp dụng và phát triển, đem lại những lợi ích và có những hạn chế riêng. Bằng các phương pháp điều trị giãn tĩnh mạch như tiêm xơ hay laser bề mặt, điều trị giãn tĩnh mạch truyền thống mang lại hiệu quả tốt trong việc giảm triệu chứng như đau nhức và sưng tấy. Tuy nhiên, phương pháp này có thể gặp phải các hạn chế như khả năng tái phát cao và ảnh hưởng đến thẩm mỹ do tàn dư tĩnh mạch sau liệu trình.

Tiêm xơ

Tiêm xơ là phương pháp tiêm dung dịch gây xơ trực tiếp vào lòng tĩnh mạch, dẫn đến đóng lại và dần mờ đi tĩnh mạch bị giãn. Phương pháp điều trị giãn tĩnh mạch này thường chỉ được khuyên dùng cho điều trị suy giãn tĩnh mạch nông mức độ C1, đặc biệt là trong trường hợp giãn tĩnh mạch dạng lưới.

Bác sĩ Cao nhấn mạnh một số tác dụng phụ và biến chứng có thể xảy ra sau khi tiêm xơ, bao gồm:

• Đau tại vùng tiêm: Có thể cảm nhận đau nhẹ tại vị trí tiêm và dọc theo tĩnh mạch điều trị. Tuy nhiên, cảm giác này thường chỉ là tạm thời và sẽ nhanh chóng biến mất.
• Tăng sắc tố tạm thời: Khoảng 15% bệnh nhân trải qua tiêm xơ có thể ghi nhận thay đổi màu da tạm thời (vệt màu nâu nhạt) sau liệu trình, thường mờ dần sau 4 đến 12 tháng. Trường hợp này có thể kéo dài trong một số trường hợp.
• Bỏng hoặc loét da: Nếu không được thực hiện bởi bác sĩ chuyên khoa mạch máu có kinh nghiệm, tiêm xơ có thể gây ra bỏng da do thoát thuốc vào mô xung quanh tĩnh mạch, dẫn đến phồng rộp và có thể vỡ ra thành loét.
• Hiện tượng Refill: Đây là hiện tượng phổ biến sau khi điều trị bằng tiêm xơ đơn thuần, xảy ra từ 20-40% trường hợp. Hiện tượng này xuất hiện khi các tĩnh mạch lại đầy và tái phát.
• Huyết khối tĩnh mạch sâu: Đây là tình trạng hình thành cục máu đông ở tĩnh mạch sâu, một trong những nguyên nhân chính gây thuyên tắc mạch phổi (PE). Tiêm xơ là phương pháp điều trị giãn tĩnh mạch chống chỉ định đối với bệnh nhân bị huyết khối tĩnh mạch sâu do nguy cơ cao gây ra những biến chứng nghiêm trọng, thậm chí tử vong.

Laser nhiệt nội tĩnh mạch EVLA

Khác với laser bề mặt hoặc laser thẩm mỹ dùng để điều trị các tổn thương mạch máu ngay trên bề mặt da, laser nội mạch (EVLA) sử dụng năng lượng nhiệt để xơ hóa ngay bên trong lòng tĩnh mạch, giúp đóng lại các tĩnh mạch bị giãn.

Mặc dù là phương pháp điều trị giãn tĩnh mạch ít xâm lấn, không cần phẫu thuật và có thể hoàn thành trong ngày, nhưng điều trị bằng Laser EVLA nếu không được thực hiện bởi bác sĩ chuyên khoa mạch máu vẫn có nguy cơ cao gặp các tác dụng phụ hoặc biến chứng như sau:

• Vết bầm tím: Do tác động nhiệt, bệnh nhân có thể xuất hiện các vết bầm tím trên mặt trong đùi và cẳng chân trong khoảng từ 1 đến 3 tuần sau liệu trình.
• Tổn thương do nhiệt: Có thể gây tổn thương đối với dây thần kinh hoặc các mô mềm gần tĩnh mạch, dẫn đến tình trạng tê hoặc đau nhức, thường tự biến mất sau một thời gian.
• Bỏng da: Có thể xảy ra nếu quá trình tiêm dung dịch làm mát không đủ hoặc laser được đặt ở cường độ cao khiến nhiệt toả ra từ laser gây tổn thương da.
• Huyết khối tĩnh mạch bề mặt: Hình thành cục máu đông trong các tĩnh mạch nhỏ hơn ngay dưới da, thường gây đau nhức, sưng đỏ và nóng ran.
• Huyết khối tĩnh mạch sâu (DVT): Đây là biến chứng nghiêm trọng nhất có thể xảy ra sau EVLA, khi cục máu đông hình thành trong các tĩnh mạch sâu bên trong chân, có thể dẫn đến thuyên tắc phổi và đe dọa tính mạng.

Tóm lại, các phương pháp điều trị giãn tĩnh mạch đều có những ưu, nhược điểm nhất định. Do đó, việc lựa chọn phương pháp phù hợp cần dựa trên tình trạng sức khỏe của từng bệnh nhân và sự chỉ định của bác sĩ chuyên khoa, để đảm bảo hiệu quả điều trị và an toàn cho bệnh nhân.