Chân nặng nề, sưng phù: Lo ngại nguy cơ huyết khối tĩnh mạch sâu

Sưng phù chân nghi ngờ huyết khối tĩnh mạch sâu. Thăm khám và siêu âm chi tiết tại Dr Vein giúp phát hiện nguyên nhân gốc rễ và ngăn ngừa biến chứng nguy hiểm.

Xem chi tiết ca tư vấn, thăm khám của bác sĩ tại Dr Vein với bệnh nhân tại đây

I/ Những điều cần biết về huyết khối tĩnh mạch sâu chi dưới và mối nguy hại từ nó

• Huyết khối tĩnh mạch sâu là gì?

Huyết khối tĩnh mạch sâu là một biến chứng nghiêm trọng của suy giãn tĩnh mạch, do cục máu đông hình thành trong lòng tĩnh mạch chậu, đùi hoặc khoeo chân. Khi cục máu đông này chặn dòng chảy của máu, nó có thể gây tắc nghẽn, làm ảnh hưởng nghiêm trọng đến tuần hoàn. Nếu cục máu đông tách khỏi thành mạch và di chuyển đến phổi, nó có thể gây ra thuyên tắc phổi, một biến chứng nguy hiểm có thể dẫn đến tử vong. 

• Triệu chứng của thuyên tắc huyết khối tĩnh mạch

Mặc dù thuyên tắc huyết khối tĩnh mạch là một bệnh lý nguy hiểm nếu không phát hiện sớm và điều trị kịp thời. Theo thống kê, có tới 30% số người mắc bệnh này không có triệu chứng rõ ràng, nhưng dưới đây là một số triệu chứng điển hình bao gồm:

• Cảm giác đau nhức, thường ở bắp chân hoặc đùi. Đau có thể tăng lên khi đi lại hoặc đứng.
• Chân bị sưng, đặc biệt là ở mắt cá chân và cẳng chân.
• Vùng da bị ảnh hưởng có thể đỏ và ấm hơn so với vùng da xung quanh.
• Các tĩnh mạch gần bề mặt da có thể lớn hơn bình thường.
• Các triệu chứng của thuyên tắc phổi: đau ngực, khó thở, tụt huyết áp, ho ra máu, ngất xỉu…đây chính là biểu hiện khi huyết khối tĩnh mạch sâu gây ra biến chứng thuyên tắc phổi.

>> Xem thêm bài viết: Huyết khối tĩnh mạch sâu, nguyên nhân, triệu chứng và cách điều trị 

II/ Từng điều trị suy giãn tĩnh mạch nhưng không thuyên giảm, chân sưng phù: Lo ngại nguy cơ huyết khối tĩnh mạch hiện hữu

Anh N.N.C, 57 tuổi, hiện là kỹ sư xây dựng, tìm tới phòng khám tĩnh mạch chuyên sâu Dr.Vein để được thăm khám, tư vấn giải pháp điều trị dứt điểm các triệu chứng bất thường hai bên chân mà anh phải chịu đựng trong suốt thời gian dài, gây khó khăn trong việc sinh hoạt, ảnh hưởng đáng kể đến chất lượng cuộc sống hàng ngày.

Đến khám tại Dr Vein, anh C có buổi trao đổi chi tiết các triệu chứng bệnh lý hiện gặp với Ths.Bs Lê Kim Cao (bác sĩ chuyên khoa Phẫu thuật mạch máu bệnh viện Chợ Rẫy, đồng thời là cố vấn chuyên môn tại Dr Vein) giúp bác sĩ có đánh giá tổng quan và chi tiết hơn về tình trạng hiện tại của bệnh nhân. 

Chia sẻ thêm với bác sĩ về việc thăm khám bệnh lý suy giãn tĩnh mạch trước đây, anh C cho biết mình từng đi khám ở hai phòng khám khác, nhận được chuẩn đoán suy van tĩnh mạch sâu, và đã được kê đơn sử dụng thuốc Daflon để hỗ trợ điều trị. Ngoài ra, trên chân anh còn xuất hiện các chấm đỏ do từng điều trị laser bề mặt để xử lý các gân xanh nổi trước đó. 

Tuy nhiên, điều khiến anh C lo ngại là dù đã qua một thời gian dài điều trị, tình trạng chân phù nề và tĩnh mạch nổi gồ của anh không những không thuyên giảm mà còn có xu hướng trầm trọng hơn. Đặc biệt, trong thời gian gần đây, chân anh thường xuyên gặp hiện tượng sưng phù nghiêm trọng vào mỗi buổi chiều tối, gây ảnh hưởng lớn đến sinh hoạt hàng ngày và chất lượng cuộc sống.

Điều tra thêm về các tiền sử bệnh lý khác, bác sĩ Lê Kim Cao ghi nhận hiện anh C vẫn đang điều trị thoái hóa khớp và đái tháo đường – hai bệnh lý làm tăng nguy cơ tổn thương mạch máu và suy giảm tuần hoàn.

Cảnh báo nguy cơ huyết khối tĩnh mạch sâu

Sau khi thăm khám và đánh giá kỹ lưỡng các triệu chứng cùng tiền sử bệnh của anh C, bác sĩ đưa ra những giả thuyết về tình trạng sưng phù kéo dài, đặc biệt tập trung ở vùng bắp chân trở xuống:

• Nguy cơ huyết khối tĩnh mạch sâu (DVT): Sưng phù mức độ nặng, kéo dài dai dẳng, là dấu hiệu điển hình của huyết khối tĩnh mạch sâu. Đây là biến chứng nguy hiểm có thể dẫn đến tắc nghẽn dòng chảy của máu nếu không được phát hiện và xử lý kịp thời.
• Hậu quả của suy giãn tĩnh mạch mức độ nặng: Nếu liên quan đến suy giãn tĩnh mạch, hiện tượng sưng phù như vậy thường báo hiệu tình trạng đã tiến triển đến giai đoạn nghiêm trọng, cần can thiệp y tế chuyên sâu để ngăn chặn các biến chứng nguy hiểm hơn.
• Liên quan đến bệnh lý khớp: Trong trường hợp sưng có hình dáng tròn rõ rệt và bệnh nhân có tiền sử bệnh khớp, đây có thể là dấu hiệu của một tổn thương hoặc viêm khớp, cần được kiểm tra chuyên biệt để loại trừ các nguyên nhân khác.

Nhằm đánh giá chính xác hơn về tình trạng hệ thống tĩnh mạch của anh C và tìm ra nguyên nhân thật sự của vấn đề, bác sĩ Lê Kim Cao đã chỉ định thực hiện siêu âm Doppler tĩnh mạch ở tư thế đứng.

III/ Phân tích kết quả siêu âm: Liệu nguyên nhân phù chân có phải do thuyên tắc huyết khối tĩnh mạch?

1. Bác sĩ Dr Vein phân tích kết quả siêu âm cho bệnh nhân

Kết quả siêu âm đã mang lại cái nhìn rõ ràng hơn về tình trạng sưng phù của anh C. Điều đầu tiên bác sĩ quan tâm là nguy cơ có cục máu đông, một trong những nguyên nhân nguy hiểm nhất. Tuy nhiên, kết quả cho thấy không có dấu hiệu của cục máu đông, loại trừ nguy cơ huyết khối tĩnh mạch sâu. Đây là một tin tốt và giúp giảm bớt lo lắng cho bệnh nhân.

Ở chân phải, kết quả siêu âm phát hiện tình trạng suy tĩnh mạch mức độ 1 ở phần cẳng chân dưới đầu gối. Tuy nhiên, mức độ suy này không đủ nghiêm trọng để giải thích hiện tượng sưng phù rõ rệt mà anh C đang gặp phải. Vì vậy, khả năng chân phải là nguyên nhân chính gây sưng đã được bác sĩ loại trừ.

Ở chân trái, vùng gồ lên được xác định có liên quan đến một chấn thương cũ. Chấn thương này đã dẫn đến hiện tượng mạch máu bị phình ra, có khả năng là di chứng hậu chấn thương. Tuy nhiên, nếu vùng phình này không gia tăng kích thước hoặc gây biến chứng nghiêm trọng, bác sĩ khuyến nghị tiếp tục theo dõi mà không cần can thiệp phẫu thuật. Trong gần 20 năm qua, vùng này vẫn duy trì ổn định, và việc để nguyên là giải pháp an toàn nhất nếu không có thay đổi bất thường.

2. Xác định nguyên nhân gây sưng phù

Ngoài các yếu tố được đề cập ở trên, bác sĩ cũng đã xem xét các nguyên nhân sưng phù toàn thân như suy dinh dưỡng, bệnh lý gan, thận và tim. Tuy nhiên, anh C đã từng kiểm tra và tầm soát nhiều lần, không phát hiện dấu hiệu bất thường liên quan đến các bệnh lý này.

Với các kết quả hiện tại, bác sĩ kết luận rằng tình trạng sưng phù chủ yếu tập trung ở cổ chân và bắp chân, có khả năng cao nguyên nhân xuất phát từ vấn đề về khớp. Đặc biệt, dịch len lỏi quanh vùng mắt cá chân là manh mối quan trọng để xác định vấn đề khớp là yếu tố chính.

3. Hướng điều trị

Với kết quả chẩn đoán suy giãn tĩnh mạch mức độ nhẹ ở chân phải, bác sĩ nhận định rằng tình trạng này hiện chưa cần can thiệp y khoa như phẫu thuật hay các biện pháp xâm lấn khác. 

Tuy nhiên, nguyên nhân chính dẫn đến sưng phù dường như liên quan nhiều hơn đến bệnh lý về khớp. Do đó, bác sĩ khuyến nghị bệnh nhân sắp xếp thời gian để đi khám chuyên khoa cơ xương khớp nhằm đánh giá chi tiết hơn về tình trạng này. Việc điều trị kịp thời và đúng cách sẽ giúp ngăn ngừa bệnh lý khớp tiến triển, cải thiện chất lượng cuộc sống, đồng thời loại bỏ tình trạng sưng phù kéo dài.

Bên cạnh đó, để suy giãn tĩnh mạch ổn định và không tái phát hay tiến triển nặng hơn sau can thiệp, bệnh nhân cần lưu ý tuân thủ các phương pháp điều trị nội khoa và bảo tồn theo các bước sau bao gồm: 

• Mang vớ gối áp lực 1 khi đứng lâu, ngồi lâu, khi làm việc. 
• Hạn chế ngồi xổm, vắt chéo chân, đứng lâu, ngồi lâu. 
• Kiểm soát cân nặng. Chế độ ăn uống nhiều rau xanh, trái cây. 
• Tập thể dục như đi bộ, đạp xe, bơi lội. 
• Tập gập cổ chân tại chỗ khi ngồi lâu.

Việc phát hiện và tầm soát toàn diện các nguy cơ như huyết khối tĩnh mạch sâu tại Dr Vein đã đóng vai trò quan trọng trong việc xác định nguyên nhân sưng phù và định hướng phương pháp điều trị phù hợp cho bệnh nhân. Không chỉ tập trung giải quyết các triệu chứng trước mắt, chúng tôi luôn hướng tới việc tìm ra gốc rễ của vấn đề, nhằm đưa ra phác đồ điều trị hiệu quả, và ngăn chặn kịp thời các biến chứng có thể xảy ra trong tương lai.