ThS.BS CKII Lê Kim Cao là bác sĩ chuyên sâu về Phẫu thuật Mạch máu, hiện công tác tại Bệnh viện Chợ Rẫy. Bác sĩ đặc biệt có kinh nghiệm điều trị các trường hợp suy tĩnh mạch nặng độ C5–C6, loét chân lâu lành và tổn thương phức tạp.
Giãn tĩnh mạch tái phát dù đã được điều trị luôn là nỗi lo của rất nhiều bệnh nhân. Liệu có phải phương pháp điều trị không hiệu quả, hay suy giãn tĩnh mạch là “bệnh nan y” mà người bệnh phải sống chung suốt đời?
Nguyên nhân gây giãn tĩnh mạch tái phát sau điều trị:
Từ kinh nghiệm thực hiện hàng ngàn ca điều trị suy giãn tĩnh mạch từ C1-C6, các ca biến chứng lẫn tái phát, đội ngũ bác sĩ tại phòng khám tĩnh mạch Dr.Vein đã xác định được chính xác lý do giãn tĩnh mạch tái phát ở một số bệnh nhân. Nổi bật với 3 nguyên nhân chính sau:
- Điều trị không đúng tĩnh mạch bị suy.
- Chẩn đoán không chính xác dẫn đến điều trị không chính xác.
- Điều trị đúng tĩnh mạch bị suy nhưng sai phương pháp.
- Các tĩnh mạch giãn mới hình thành sau này do nhiều van bị suy
Chúng ta sẽ lần lượt xem xét từng nguyên nhân trong ba nguyên nhân này.
1. Điều trị không đúng tĩnh mạch bị suy.
Các tĩnh mạch giãn nhìn thấy trên bề mặt da là kết quả của các vấn đề về giãn tĩnh mạch, không phải là nguyên nhân. Để hiểu nguyên nhân gây giãn tĩnh mạch, chúng ta cần biết tĩnh mạch nào bên dưới đã mất van và đang gây ra các tĩnh mạch giãn nhìn thấy trên bề mặt.
Hầu hết các bác sĩ và sinh viên y khoa không đặc biệt quan tâm đến giãn tĩnh mạch. Hầu hết các trường y vẫn dạy các bác sĩ tập sự rằng giãn tĩnh mạch chỉ đến vì các van bị suy ở tĩnh mạch hiển lớn (GSV) hoặc tĩnh mạch hiển bé (SSV).
Siêu âm Doppler đã có sẵn từ giữa những năm 1980 và công nghệ này đã cho phép chúng ta hiểu rõ hơn về tĩnh mạch và giãn tĩnh mạch hơn bao giờ hết. Điều này cũng cho chúng ta thấy rằng hiểu biết cũ là không chính xác.
Thay vì chỉ có hai tĩnh mạch là nguyên nhân cơ bản, giờ đây chúng ta biết rằng tĩnh mạch hiển phụ trước (AASV), giãn tĩnh mạch vùng chậu, tĩnh mạch xuyên không đủ năng lực và các tĩnh mạch bất thường khác có thể gây ra giãn tĩnh mạch. Ngoài ra, có thể không chỉ là một trong những tĩnh mạch này mà có thể là bất kỳ sự kết hợp nào của chúng.
Hiếm khi có hai bệnh nhân bị giãn tĩnh mạch có cùng một kiểu bệnh. Do đó, để điều trị tất cả các tĩnh mạch một cách chính xác, điều cần thiết là phải có một chuyên gia được đào tạo để tìm kiếm tất cả các tĩnh mạch khác nhau này thực hiện siêu âm Doppler kỹ lưỡng. Việc quét như vậy sẽ mất ít nhất 10 đến 20 phút cho mỗi chân.
Hầu hết các phòng khám tĩnh mạch thực hiện các lần quét nhanh, chỉ kéo dài vài phút và thường do chính bác sĩ điều trị tĩnh mạch thực hiện, vì vậy không có gì ngạc nhiên khi nhiều nguyên nhân cơ bản gây giãn tĩnh mạch bị bỏ sót. Trong các phòng khám như vậy, các bác sĩ thường tìm kiếm nguyên nhân chính dựa trên sự hiểu biết cũ về giãn tĩnh mạch.
2. Chẩn đoán không chính xác thường dẫn đến điều trị không chính xác
Nếu chẩn đoán không chính xác và do đó các tĩnh mạch sai được điều trị, thì các tĩnh mạch bị bệnh cơ bản sẽ không được điều trị và giãn tĩnh mạch sẽ tái phát. Đây là một lý do phổ biến khiến giãn tĩnh mạch tái phát.
3. Các tĩnh mạch đúng đã được điều trị nhưng với các kỹ thuật sai
Ngay cả khi chẩn đoán được thực hiện chính xác và các tĩnh mạch bị bệnh cơ bản được xác định, chúng vẫn cần được điều trị bằng các kỹ thuật phù hợp.
Tĩnh mạch có thể tái tạo sau khi bị tổn thương. Nếu kỹ thuật điều trị không đảm bảo phá hủy hoàn toàn tĩnh mạch, thì tĩnh mạch có thể mọc lại mà không có van và do đó gây ra giãn tĩnh mạch tái phát.
Điều này thường xảy ra sau khi điều trị bằng laser nội mạch (EVLA) và liệu pháp tiêm xơ bằng bọt (foam sclerotherapy).
4. Các tĩnh mạch giãn mới hình thành do nhiều van bị suy
Ngay cả khi chẩn đoán và điều trị chính xác, giãn tĩnh mạch vẫn có thể tái phát. Điều này là do nhiều van bị suy.
Các tĩnh mạch chân có các van một chiều để ngăn máu chảy ngược xuống chân. Khi các van này bị suy, máu chảy ngược xuống chân, gây ra giãn tĩnh mạch.
Mặc dù điều trị có thể loại bỏ các tĩnh mạch giãn hiện có, nhưng nó không thể ngăn các van khác bị suy theo thời gian. Khi điều này xảy ra, các tĩnh mạch giãn mới sẽ hình thành.
Tỷ lệ tái phát giãn tĩnh mạch sau điều trị là khoảng 3 đến 4,5% mỗi năm. Điều này có nghĩa là cứ sau 20 năm, khoảng 50% bệnh nhân sẽ bị tái phát giãn tĩnh mạch.
5. Yếu tố nguy cơ chưa được kiểm soát:
Dù điều trị ban đầu thành công, các yếu tố như béo phì hoặc mang thai vẫn có thể khiến giãn tĩnh mạch tái phát. Nếu không kiểm soát những yếu tố này, khả năng bệnh tái phát là rất cao.
Làm thế nào để ngăn ngừa giãn tĩnh mạch tái phát?
Để ngăn ngừa giãn tĩnh mạch tái phát, điều quan trọng là phải đảm bảo rằng:
- Chẩn đoán chính xác được thực hiện
- Các tĩnh mạch bị bệnh cơ bản được điều trị
- Các kỹ thuật phù hợp được sử dụng
- Bệnh nhân được theo dõi để phát hiện sớm các dấu hiệu tái phát
Ca điều trị giãn tĩnh mạch tái phát tại Dr.Vein và kết quả thực tế
>>>>>> Xem thông tin chi tiết tại đây suy giãn tĩnh mạch tái phát sau 5 năm phẫu thuật thắt búi
Thông tin tham khảo:
Strip-track revascularization after stripping of the great saphenous vein.
Munasinghe A, Smith C, Kianifard B, Price BA, Holdstock JM, Whiteley MS.
Br J Surg. 2007 Jul;94(7):840-3.
(http://www.ncbi.nlm.nih.gov/pubmed/17410557)
Strip-tract revascularization as a source of recurrent venous reflux following high saphenous tie and stripping: results at 5-8 years after surgery.
Ostler AE, Holdstock JM, Harrison CC, Price BA, Whiteley MS.
Phlebology. 2014 May 20. pii: 0268355514535927. [Epub ahead of print]
(http://www.ncbi.nlm.nih.gov/pubmed/24844250)
NICE Clinical Guidance 168 – Varicose veins in the legs: The diagnosis and management of varicose veins
July 2013
(https://www.nice.org.uk/guidance/cg168)
